ذره بین ابزاری است که از آن برای دیدن اشیای ریز استفاده می‌شود.
بخش اصلی ذره‌ بین از یک عدسی همگرا درست‌ شده‌ است که عمل بزرگ‌ نمایی را انجام‌ می‌دهد. یک عدسی همگرا معمولاً از دو سو یا یک سو کوژ (محدّب) است. یک قاب دسته‌دار ، عدسی ذره‌ بین را نگاه می‌دارد.برای استفاده از ذره‌ بین به منظور بزرگ‌ نمایی اجسام، باید آن را آن‌ قدر به جسم مشاهده‌ شونده نزدیک کرد که جسم در فاصلهٔ کانونی عدسی قرار بگیرد.«فاصلهٔ کانونی» نامی‌ است که به حد فاصل سطح عدسی تا نقطهٔ کانونی آن اطلاق می‌شود.